Ethisch redeneren

Ethisch redeneren

 

Download de worksheet onderaan deze pagina!

 

Door de antwoorden op een voorgesteld dilemma te analyseren worden de ethische redeneerwijzen blootgelegd. Men wordt dan bewust vanuit welk ethische structuur men het Goede definieert, en vanuit welke ethische denkwijzen men handelt.

Doel
De eigen ethische redeneerwijze te analyseren.

Gebruik
Deze reflectietool kun je gebruiken in de volgende situatie
•    De reflectiegroep telt 4 tot 20 deelnemers.
•    De reflectiesessie duurt 90 tot 120 minuten.

Stappenplan

INBRENG

Stap 1 De begeleider of een deelnemer stelt een dilemma (uit de beroepspraktijk) voor. Kenmerkend voor een dilemma is dat de actor echt klem zit en zowel voor de ene als voor de andere actie kan kiezen.

Voorbeeld: Mag een maatschappelijke werker een verstandelijk gehandicapt paar dat graag kinderen wil overhalen tot het gebruik van de prikpil?
NB: Neem de eerste keer een minder zwaar dilemma zodat de deelnemers rustig kennis kunnen maken met de verschillende ethiekvormen. Kies ook het dilemma waar iedereen zich betrokken bij voelt.

Aan iedere deelnemer blijft het recht voorbehouden een veto uit te brengen als hij een dilemma niet wil behandelen.

UITVOERING

Stap 2 De deelnemers bespreken de casus in groepjes aan de hand van de vraag: Wat zou je in dit dilemma doen en motiveer je antwoord?

Stap 3 De deelnemers rapporteren en motiveren hun beslissing. De begeleider schrijft hun beweegredenen op een flap-over.

Stap 4 De begeleider licht de deelnemers de drie hoofdstromingen in de ethiek toe: de beginselen, de gevolgen, en de deugden. De begeleider gebruikt voorbeelden ter verduidelijking. Belangrijk is aan te geven dat we vanuit deze vormen van ethiek bepalen hoe we redeneren.

Stap 5 De deelnemers bespreken nogmaals hun beweegredenen uit stap 2 en 3 en analyseren nu vanuit welke (combinatie van) ethiek ze redeneren.

AFRONDING

Stap 6 De deelnemers evalueren de reflectiesessie: Wat heb je er aan gehad? Hoe kijk je nu anders naar het dilemma? Wat was nieuw voor jezelf?
De inbrenger reageert als laatste.

 

 

 

DE DRIE HOOFDVORMEN VAN ETHIEK
Beginselenethiek
•    Ook bekend als regelethiek; plichtethiek; deontologie.
•    Het volgen van ethische en/of religieuze regels zoals de tien geboden, de gulden regel (behandel de ander zoals je zelf ook behandeld wilt worden).
•    Handel zo dat je tegelijkertijd zou willen dat het een algemene wet is (Kant).
•    Het gaat om het handelen.
•    Filosoof: Kant.

Gevolgenethiek
•    Ook bekend als consequentialisme, utilisme.
•    Alleen de gevolgen bepalen of iets goed of slecht is. De mens wil plezier vergroten en pijn vermijden.
•    Het gaat om het doel.
•    Filosofen: Bentham; Mill; Singer.

Deugdethiek
•    De morele attitude en het kara kter van de persoon die handelt bepalen het goede.
•    Wat doet de casus met het karakter van alle betrokkenen?
•    Kardinale deugden: gezond verstand, moed, zelfbeheersing, rechtvaardigheid.
•    Zorgdeugden: attentiveness, verantwoordelijkheid, competentie, responsiviteit.
•    Zelfvorming: zorgvuldigheid, geestelijke moed, leergierigheid, zelfdiscipline.
•    Het gaat om de actor.
•    Filosofen: Aristoteles; Tronto; Foucault.

 

 


Anderen bekeken ook deze content

Reflectiespel 1

Reflectiespel 1 Reflecteren is een vorm van leren die uw emotionele intelligentie vergroot, het helpt u effectiever te handelen, omdat u bewust stilstaat bij uw ervaringen, uw gedrag en het effect wat dat heeft op anderen. Het is de basis voor succesvol gedrag in uw werk en studie en ligt ten grondslag aan andere competenties zoals bijvoorbeeld samenwerken. Het spel

Posted in Boeken | Tagged , , | Leave a comment

Reflectie: hoe leer je dat?

Reflectie: hoe leer je dat? In het artikel ‘Reflectie, wat is dat’ beschrijft Adrie van den Berge het begrip reflectie. In dit artikel laat hij zien hoe je kunt leren reflecteren en vooral de technieken en oefeningen die daarbij behulpzaam kunnen zijn. download artikel als pdf Meer weten? Wij selecteerden de volgende boeken voor jou. Aanvullende artikelen Tools om zelf

Posted in Artikelen | Tagged , , | Leave a comment

Vier stoelen reflectie

Vier stoelen reflectie De vier stoelen reflectie is een dynamisch model van reflecteren. De vier stoelen reflectie is eenvoudig te begrijpen en toe te passen, praktisch, speels en virtueel, bevordert zelfsturing en zelfvertrouwen, is interactief vanuit de gelijkwaardigheid van delen en is een vorm van levend leren, met hoofd, hart en lijf. De vier stoelen reflectie kan je toepassen als

Posted in Overige tools | Tagged , , , | Leave a comment

Leave a Reply

Gert Jan Schop

Reflecteren is een krachtig instrument om het effect van leerprocessen en veranderprocessen (sterk) te vergroten. Reflecteren gaat veel verder dan evalueren. In mijn werk gebruik ik regelmatig reflectiemethodieken. Op deze site deel ik graag methodieken, tools, artikelen e.d.. Doe er je voordeel mee!

Wat kan ik voor je betekenen?

Als adviseur, organisatiecoach en facilitator ondersteun en begeleid ik jou en/of je organisatie graag bij het leren, ontwikkelen, veranderen en implementeren. Reflectie en intervisie kan dan als tooling worden ingezet. Contact? Stuur een mail naar info@reflectiesite.nl.